Lịch Bài viết

< Tháng 9 2009 >
Th Th Th Th Th Th Ch
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30        
Bi kịch gia đình của nhà văn Henry James PDF. In Email
TIN TỨC VĂN HỌC - Chân dung văn học

henry_1.jpgHenry (trái) và anh trai William James.

Các thành viên trong gia đình có mối quan hệ loạn luân, đàn bà trăng hoa còn đàn ông nghiện ngập và đầy tham vọng. Một cuốn tiểu sử mới đây về gia đình của văn hào Henry James đã đưa ra nhiều giả thuyết về bí mật cay đắng của dòng họ James nổi tiếng ở Mỹ.



Henry James (1843 - 1916) là một tiểu thuyết gia, một nhà văn vĩ đại của văn đàn Mỹ và thế giới. Ông là con trai của nhà thần học Henry James, là em của triết gia và nhà tâm lý học rất có ảnh hưởng William James và anh của nữ tiểu thuyết gia dòng văn học nhật ký Alice James. Henry James còn là một trong những người sáng lập, con chim đầu đàn của trường phái chủ nghĩa hiện thực trong văn học.

Nhìn từ bên ngoài, gia đình James là một gia đình danh giá, đã cống hiến cho xã hội 3 thành viên ưu tú trong xã hội. Thế nhưng, trong cuốn tiểu sử mới đây mang tên House of the Wits, giáo sư văn học kiêm tác giả Paul Fisher đã đưa ra nhiều chi tiết cay đắng và bi kịch trong gia đình dòng họ này. Đây được xem là câu chuyện kỳ lạ về một gia đình Mỹ sống trong giai đoạn từ những năm 1820 đến chiến tranh thế giới lần 1.

Những năm tháng đầu đời của 5 anh em nhà James khá khó khăn, vào giai đoạn từ 1842 và 1848, họ phải di chuyển liên tục từ Albany, New York đến châu Âu, New Port rồi lại Boston. Dù sinh ra ở Mỹ, lũ trẻ nhà James phải chịu đựng nhiều hệ thống giáo dục giáo dục khác nhau ở khắp nơi như: Geneva, London, Paris, Bologna và Bonn. Và trên hết, chúng là mục tiêu giáo dục của người cha khắc nghiệt, có tính đồng bóng kỳ quặc, giám sát con cái rất chặt chẽ và nuôi dạy con cái theo tham vọng của ông. Còn người mẹ lại là một bà nội trợ đúng nghĩa, cúc cung tận tụy, luôn mang trong mình một nỗi buồn u uất. Thậm chí, khi anh em nhà James đã trưởng thành, cha mẹ của họ còn giữ thói quen mở thư từ của con cái để xem.

Các thành viên trong gia đình hoàn toàn không hiểu nhau, và mỗi người đều có hướng đi riêng. Trong khi anh cả William mất nhiều năm trời cực nhọc và đau khổ về tinh thần để theo đuổi con đường trở thành một triết gia, một nhà tâm lý học; thì người em Henry James chọn con đường khổ ải trong nghiệp văn chương để trở thành một tiểu thuyết gia của Mỹ. Còn người em gái, Alice James lại chọn cách sống cô lập, tự mình chống chọi với căn bệnh thần kinh và chuyên tâm vào việc viết nhật ký.

Trong khi cuộc đời của 3 người anh em đầu gắn liền với chữ nghĩa và nghiệp sách vở, hai người em trai còn lại của họ hầu như chẳng giữ vai trò gì trong lịch sử văn hóa thế giới. Wilkie James và Bob James do không chịu nổi sự hà khắc và bầu không khí ngột ngạt của gia đình đã tìm cách thoát ly và tìm lối đi riêng. Cuối cùng, cả hai phải chịu kết cục không suôn sẻ. Họ kiếm ăn chật vật qua ngày với những công việc lao động chân tay và kinh doanh. Wilkie bị thương trong thời gian diễn ra nội chiến Mỹ. Do sức khỏe kém và gia sản khánh kiệt, người em này ra đi ở tuổi 38. Còn Bob James là một kẻ nghiện ngập (giống như cha mình) và chìm trong tuyệt vọng với cuộc hôn nhân đổ vỡ.

Henry James và đời sống tình cảm phức tạp


Nếu nói đời sống tinh thần của gia đình nhà James rối như một mớ bòng bong, thì điển hình nhất chính là đời sống tình cảm của Henry James, cái tên tài năng và sáng chói nhất.

Cũng giống như Oscard Wilde, một nhà văn đồng tính, Henry James chưa bao giờ kết hôn và luôn bị dò xét về giới tính. Trong đời, ông thường xuyên thoái thác chuyện lấy vợ. Bàn về chuyện độc thân của văn hào này, ngày nay, nhiều nhà viết sử và nghiên cứu văn học tốn giấy mực đặt ra những giả thuyết, ví dụ như: ông có mối quan hệ tình cảm loạn luân là yêu say đắm người chị họ của mình, Mary Temple. Nhưng vì là người đàn ông bất lực, sợ chuyện quan hệ tình dục, Henry James đã chẳng bao giờ thổ lộ điều này.

Nhưng trong cuốn House of the Wits, Paul Fisher lại đưa ra giả thuyết rằng, hai chị em Mary và Kate Walsh, chị em họ của Henry James lại là những đối thủ trong cuộc tranh giành được tình cảm của ông. Và đây là một mối quan hệ loạn luân mà người trong cuộc lúc nào cũng muốn che giấu.

Thế nhưng, hàng trăm bức thư với những lời lẽ đầy tình cảm mà James gửi cho những chàng trai trẻ ông quen biết lại cho thấy dấu hiệu của một người đồng tính.

Bị giày vò và ức chế về tình dục là một bi kịch của cuộc đời nhà văn Henry James. Trong lá thư đề ngày 6/5/1904 gửi cho anh trai William, Henry còn tự nhận mình là "một ông già tuổi lục tuần sống trong tuyệt vọng vì chưa từng một lần quan hệ tình dục".

Năm 1899, khi Henry đang ở Rome, và lúc đó ông đã ở tuổi 56. Lần đầu tiên ông gặp chàng điêu khắc gia 27 tuổi Henrik Christian Andersen, ông nhanh chóng yêu ngay chàng trai trẻ. Trong bức thư gửi cho Andersen, Henry dùng những lời lẽ yêu thương: "Tận cùng trong thâm tâm anh, anh muốn ôm lấy em và mong chờ được cảm nhận từng nhịp đập tâm hồn em...".

Những chuyên gia viết tiểu sử còn tranh cãi nhau rất nhiều để xem tính xác thực của những sử liệu này như thế nào, nhưng các lá thư mà Henry gửi cho Andersen thì luôn luôn đầy nhục cảm: "Anh muốn vòng tay ôm lấy em, để cảm nhận từng nhịp đập trong cơ thể em...".

Henry James không chỉ có mối quan hệ tình cảm duy nhất. Trong một lá thư khác, ông dành cho người bạn đồng tính Howard Overing Sturgis những lời lẽ: "Anh có thể sống cùng em nhưng anh chỉ có thể cố gắng sống mà không có em...".

Thế nhưng điều phức tạp là, với phụ nữ, Henry James vẫn thể hiện được sự cân bằng trong cảm xúc, bằng chứng là lá thư ông viết cho nhà báo, nữ tiểu thuyết gia nổi tiếng Lucy Cliffor: "Lucy vô vàn thương yêu! Anh nên nói gì đây khi anh yêu em vô cùng... anh yêu em hơn tất cả những người khác".

Trong một lá thư khác, ông viết cho Mary Cadwalader Jones, một bạn gái người Mỹ của ông: "Mary Cadwalader vô vàn thương yêu. Anh khát khao em, nhưng chỉ là khát khao trong vô vọng... Sự im lặng quá lâu của em khiến tim anh vỡ vụn, hoang mang bối rối và tuyệt vọng... Sự im lặng của em khiến anh thắc thỏm không biết là anh có làm điều gì khiến em thấy không vui và có ấn tượng xấu về anh... Nhưng dù sao đi nữa, anh yêu em chân thành và mãi mãi, không có gì, đến tận cùng cuộc đời, có thể khiến anh xa rời em...".

Thế nhưng, mối quan hệ của ông với nữ tiểu thuyết gia Constance Fenimore Woolson mới là mối quan hệ dài lâu. Cả hai từng sống chung tại Italy vào năm 1887. Đến năm 1894, nữ nhà văn tự tử. Tác giả Leon Edel - người cũng từng viết tiểu sử về Henry James - phỏng đoán, Woolson yêu James tha thiết nhưng phải tìm đến cái chết trước bản tính lạnh lùng của ông. Còn các nhà nghiên cứu tiểu sử của Woolson thì kịch liệt phản đối giả thuyết này.

Sau cái chết của cha mẹ và tất cả các anh chị em, Henry James đã rơi vào tâm trạng cô đơn và tuyệt vọng sâu sắc. Ông xa lánh tất cả những mối quan hệ bạn bè và giao tế và trong những ngày tháng cuối đời.

Quan hệ tình cảm đồng tính, quan hệ loạn luân, ức chế cảm xúc, bệnh tật, suy nhược thần kinh, nghiện ngập, tuyệt vọng, lưỡng tính, luôn kiếm tìm danh vọng... đó là vô số bản chất được vén lên trong đời sống tinh thần của nhà họ James. Dường như tất cả những bản chất đó đã hội tụ đủ cả một xã hội thu nhỏ, không khác mấy với những mặt trái của xã hội đương đại.

Các nhà phê bình nhận định, một vài khám phá của giáo sư Paul Fisher trong cuốn House of the Wits hoặc của rất nhiều tác giả khác về gia đình của nhà văn Henry James đôi chỗ còn mang tính giải thuyết và gây tranh cãi. Riêng với cuốn House of the Wits, từ việc nghiên cứu hàng trăm tư liệu khác nhau về dòng họ này, nỗ lực của tác giả Paul Fisher là muốn viết nên một cuốn tiểu sử đưa ra những lý giải mang tính xã hội và lịch sử, về những nhân vật đặc biệt được đặt trong một bối cảnh xã hội cụ thể.

Nguồn: The New York Times

Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

 

Tư liệu

Ai đang xem

Hiện có 525 khách Trực tuyến